• EN
چهارشنبه, 23 آبان 1397
عنوان : گزارش نوسانات آب دریای خزر
زير عنوان : وضعيت تراز آب درياي خزر در سال آبي 97-96
تاريخ :
 ۱۳۹۷/۰۸/۱۵ 
ساعت : ۱۸:۵۹:۴۸
منبع خبر : روابط عمومي موسسه تحقيقات آب

امتیاز :  ۳.۸۵ |  مجموع :  ۱۳

 

 

 

 

 

 

 

 

گزارش نوسانات آب درياي خزر

(وضعیت تراز آب در سال آبی 1397-1396)


به گزارش روابط عمومي موسسه تحقيقات آب، گزارش نوسانات آب درياي خزر مشتمل بر وضعيت تراز آب آن دريا در سال آبي 97-96 با محوريت موضوعات ذيل توسط مرکز ملي مطالعات و تحقيقات درياي خزر انتشار يافت:

1- وضعيت تراز آب در سال آبي 97-96

2- تحليل فصلي تغييرات تراز آب در سال آبي 97-96

3- دلايل نوسانات تراز آب

مشروح اين گزارش:

نتایج تحلیل داده‌های ایستگاه‌های ترازسنجی سواحل جنوبی دریای خزر نشان می‌دهد در سال آبی 97-1396، میانگین تراز سطح آب دریا، به 27/01- متر رسیده است و این میزان نسبت به سال آبی گذشته (96-1395) حدود 4 سانتیمتر پایین‌تر می‌باشد. کمترین تراز آب مشاهده‌شده در این دوره در نیمه اول آذر ماه و به میزان 27/41- متر و بالاترین تراز آب 26/63- متر در مرداد ماه 97 بوده است. دامنه نوسانی تراز آب در این سال بالغ بر 34 سانتیمتر می‌باشد (شکل 1).


شکل 1- تغييرات تراز آب در سال‌هاي آبي 92-1391 تا 97-1396

تحلیل فصلی تغییرات تراز آب در سال آبی 97-1396
تراز آب دریای خزر در فصل پاییز 96 برابر 27/08- متر بوده و نسبت به دوره مشابه قبل 9 سانتیمتر کاهش داشته است. اما این میزان نسبت به دو سال قبل (پاییز 94) 8 سانتیمتر بالاتر است (شکل2). 


  شکل 2- تغییرات تراز آب در فصل پاییز طی سال‏های 88 تا 96

بطور معمول فصل پاییز مصادف با دوره کاهشی تراز آب دریا است و این مسئله متأثر از کاهش ورودی آب رودخانه‏‌ها به دریـا می‏‌باشد به ‏گونه‌‏ای که بیشتـرین تغییـرات فصلی عموماً، حدفاصل فصل تابستان و پاییز رخ می‌‏دهد و درسال 96 این تغییر برابر 24 سانتیمتر بوده است و می‌‏تواند معرف شیب کاهشی نوسانات فصلی تراز آب قلمداد شود. این تغییر بین فصلی، در سال‌های 93 و 94 (دوره کاهش شدید تراز آب) به ترتیب 30 و 31 سانتیمتر بود.
در فصل زمستان تراز آب با کاهش 2 سانتیمتری نسبت به سال گذشته به 27/11- متر رسید و بیشترین میزان کاهش آن نیز در بهمن ماه رخ داده است (شکل 3). 


شکل 3- تغییرات تراز آب در فصل زمستان طی سال‏های 88 تا 96

در فصل بهار عموماً سیر صعودی تراز آب به دلیل افزایش ورودی آب رودخانه‌ها آغاز می‌گردد. میزان افزایش تراز‏آب در این فصل معادل 14 سانتیمتر و میانگین تراز آب آن برابر 26/97- متر بوده و نسبت به بهار سال قبل تغییری نداشته است (شکل 4). 

شکل 4- تغییرات تراز آب در فصل بهار طی سال‏های 88 تا 97

تراز سطح آب در تابستان سال 97، به 26/9- متر رسید و نسبت به تابستان سال گذشته 6 سانتیمتر کاهش یافت (شکل 5). پیک تراز آب این سال در نیمه دوم تیرماه رخ داد و روند کاهشی زودهنگام تراز آب نیز از شهریورماه شروع گردید. 

شکل 5- تغییرات تراز آب در فصل تابستان طی سال‏های 88 تا 97

دلایل نوسانات تراز آب
پدیده‏‌های اقلیمی در حوضه آبریز وسیع این دریا و اثرات آن بر حجم رواناب رودخانه‌‏ها، از مهمترین عوامل تغییرات تراز آب می‌باشد که در این ميان می‏‌توان به میزان آبدهی رودخانه ولگا به‌ عنوان تاثیرگذارترین رودخانه و تأمین‌کننده حدود 80 درصد ورودی رودخانه‌‏ای اشاره نمود. در این سال میزان آبدهی رودخانه ولگا کمتر از میانگین 50 ساله اخیر (2016-1961) بوده است. شایان ذکر است آبدهی این رودخانه در سال گذشته بالاتر از میانگین بلندمدت بود. 
علاوه بر این میزان، افت تراز آب ثبت‌شده در شهریور ماه 97 بطور قابل ملاحظه‌ای بالا بود. دلیل این امر؛ وقوع زودهنگام بارندگی‌‏های گسترده در فصل بهار در حوضه آبریز ولگا و شروع زودتر دوره سیلابی این رودخانه بوده است و با توجه به پایین بودن آبدهی این رودخانه نسبت به میانگین بلندمدت، شروع روند کاهشی تراز آب با شدت بیشتری از شهریور ماه آغاز گردیده و در عین حال انتظار می‌رود در پاییز سال 97 نیز این کاهش با همین شدت ادامه یابد (شکل 6). 


شکل 6- آبدهی رودخانه ولگا (کیلومتر مکعب) در سال‌های 2018-2016 

  در مجموع، روند تغییرات فصلی این سال نسبت به دو سال گذشته؛ حاکی از کاهش تراز آب در دو فصل پاییز و تابستان اخیر است که تأثیر عمده‏ای در میانگین نوسانات آب در این سال آبی داشته و می‏توان آن را با شدت کاهش آبدهی رودخانه‏‌های ورودی مرتبط دانست.

شکل 7- تغییرات تراز آب در سال‌های آبی 95-94 تا 97-96

 

در تهیه این گزارش از آمار ایستگاه‌های تراز‌سنجی سازمان بنادر و دریانوردی (ادارات کل بنادر و دریانوردی استان‌های گیلان و مازندران) و شرکت‌های آب منطقه‌ای مازندران، گلستان و گیلان استفاده گردیده و در همین فراز از همکاری این ارگان‏‌ها تشکر و قدردانی بعمل می‏‌آید.

 

دريافت فايل pdf گزارش


تعداد بازدید : 89

DOURAN Portal V4.6.1.0

V4.6.1.0